Cykl spotkań „Humanistyka architektoniczna”

Organizatorzy zapraszają na panel dyskusyjny „Humanistyka zaangażowana, obywatelska”, który zakończy cykl spotkań poświęconych humanistyce architektonicznej.

Wydarzenie odbędzie się 17 czerwca 2026 roku o godz. 16.00 w Sali Lustrzanej Pałacu Staszica w Warszawie i będzie transmitowane online na YouTube, gdzie można obejrzeć też wcześniejsze panele - link do kanału poniżej.

Spotkanie otworzy dr hab. Mikołaj Madurowicz z Uniwersytetu Warszawskiego, a słowo wstępne wygłosi Dyrekcja Instytutu Badań Literackich PAN. Moderatorem dyskusji będzie dr hab. Paweł Mościcki, prof. IBL PAN, kierujący Pracownią Antropologii Współczesności.

W panelu wezmą udział uznani badacze reprezentujący różne ośrodki naukowe: prof. Przemysław Czapliński z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, prof. Michał Kuziak z Uniwersytetu Warszawskiego, prof. Ryszard Nycz z Uniwersytetu Jagiellońskiego i IBL PAN oraz dr Aleksandra Wójtowicz z IBL PAN, kierowniczka studiów podyplomowych „Humanistyka architektoniczna” i projektu realizowanego w ramach humanistyki obywatelskiej.

Dyskusja będzie okazją do podsumowania idei humanistyki architektonicznej, czyli interdyscyplinarnego podejścia łączącego m.in. historię, historię sztuki, badania nad kulturą, pamięcią i przestrzenią miejską. Jej celem jest wspieranie architektów i urbanistów w procesach projektowych poprzez uwzględnianie społecznych, kulturowych i historycznych aspektów przestrzeni.

Cykl „Humanistyka architektoniczna” realizowany jest w ramach projektu „Humanistyka architektoniczna jako propozycja w ramach humanistyki obywatelskiej”, finansowanego ze środków Ministerstwa Nauki w programie Społeczna Odpowiedzialność Nauki II.

— Czym jest humanistyka architektoniczna? To dyscyplina sytuująca się na pograniczu dziedzin, rozwijana w badaniach anglosaskich a z czasem w kolejnych krajach europejskich. Architectural humanities traktowana jest jako dyscyplina łącząca podejścia i metody z zakresu historii, historii sztuki, historii architektury, badań archiwalnych, tekstologicznych, badań nad pamięcią, z zakresu polityki przestrzeni, studiów miejskich i kulturowych. Humanistyka architektoniczna jest zatem procesem badawczym obejmującym zbiór narzędzi i metod, perspektyw i źródeł przynależnych do dyscyplin humanistycznych, to prace badawcze prowadzone – co trzeba podkreślić – w konkretnym celu, jakim jest wsparcie architektów i urbanistów w procesie decyzyjnym i projektowym. W naszej definicji jest inicjatywą edukacyjno-badawczo-publiczną w zakresie statusu potrzeb zarówno dzisiejszej humanistyki, obszaru nauk technicznych jak i działań społecznych, stojących wobec wyzwań wynikających z polityki zrównoważonego rozwoju. Jednocześnie istotne jest tu zadbanie o zachowanie dziedzictwa, ciągłości i tożsamości kulturowej. Ich celem jest tworzenie i propagowanie nowej jakości w myśleniu o przestrzeni uwzględniającym zarówno jej fizyczny, jak i kulturowy wymiar — piszą organizatorzy.